Avemaria, Mẹ là Cửa Thiên Đàng

Trong bầu khí linh thánh của Năm Thánh ân sủng mà Hội Dòng Con Đức Mẹ Mân Côi Bùi Chu đang mở ra, tâm hồn mỗi người như được thôi thúc bước vào một cuộc hành trình đức tin sâu sắc. Đặc biệt, tháng 10 này là khoảng thời gian say mến, tháng mang đậm nét Mân Côi. Trải qua dòng chảy 80 năm hồng ân, thời gian như chậm lại, mang theo niềm say mến của cõi lòng hướng về Mẹ Maria, Nữ Vương rất Thánh Mân Côi. Đây là cơ hội để người chị em Mân Côi có nhiều thời gian tĩnh lặng hơn, được ngồi dưới chân Mẹ để chiêm ngắm dung nhan thánh thiện của Mẹ qua những lời kinh chan hòa ân phúc.

Bản thân cảm nhận có những ngày cuộc sống lao đao giữa muôn vàn tiếng động của lo âu và thể xác rã rời, rồi chợt tìm thấy một khoảng lặng khi lật giở những trang sách cũ, nhìn ngắm chuỗi hạt Mân Côi nằm im lìm trên góc bàn. Chính trong sự bất động ấy, cõi lòng nhận ra một huyền nhiệm: Thiên đàng không ở đâu xa, mà bắt đầu từ một tiếng gõ cửa trong lặng thinh, nơi một tước hiệu vừa uy nghi vừa dịu dàng trong kinh cầu Đức Bà – tước hiệu “Đức Bà là cửa Thiên Đàng” (Janua Caeli). Tước hiệu ấy luôn vang lên trong sâu thẳm tâm hồn như một nốt lặng giai điệu dịu hiền, mang lại sự bình yên tuyệt đối nhưng đầy quyền năng nâng đỡ phận người yếu đuối.

Sứ điệp ấy càng trở nên khẩn thiết hơn qua biến cố Fatima năm 1917, khi Đức Mẹ hiện ra và tha thiết nhắn nhủ thế giới ba mệnh lệnh: cải thiện đời sống, tôn sùng Mẫu Tâm và đặc biệt hãy siêng năng lần hạt Mân Côi mỗi ngày. Chuỗi hạt Mân Côi không chỉ là lời ca tụng hướng về Mẹ, mà còn là vũ khí thiêng liêng đem lại hòa bình cho thế giới và ơn hoán cải cho các linh hồn. Vì thế, “Kinh Mân Côi là kinh nguyện Thánh Mẫu tuyệt vời” (St.Gioan Phaolo II), khi đôi môi cất lời hoan ca Avemaria, chúng ta không chỉ chiêm ngắm dung nhan thánh thiện của Mẹ, mà còn đang đứng trước một mầu nhiệm cứu rỗi kỳ diệu cùng những cảm nhận thiêng liêng sâu sắc.

Triết gia Jacques Maritain từng gọi kinh Mân Côi là lời kinh “chiêm niệm vệ đường”. Cụm từ ấy nghe thật gần gũi và lắng sâu trong tâm hồn mỗi khi cầm tràng chuỗi trên tay. Vệ đường là nơi người ta bước vội, nơi đầy cát bụi, tiếng còi xe và những lo toan, bộn bề trĩu nặng của kiếp nhân sinh. Giữa không gian nhộn nhịp và biến động ấy, lời kinh Mân Côi xuất hiện không phải để đưa con người tách khỏi thế giới, mà nhằm thánh hóa ngay chính những dặm trường đầy gió bụi, Thánh Anselmo xác quyết rằng: “Tôi thường thấy nghe kể lại, nhiều người trong cơn gian nan đã được cứu thoát khỏi nguy hiểm một cách mau chóng khi vừa nhớ đến danh Thánh Maria”. Lời kinh Avemaria đều đặn vang lên bên vệ đường cuộc đời trở thành một “dải phân cách thiêng liêng”, tách tâm hồn ra khỏi những xáo động nhất thời để đưa vào vùng trời bình an của sự kết hợp mật thiết với Chúa.

Linh đạo của nữ tu Mân Côi không bắt buộc phải rời bỏ cái “vệ đường” đầy cát bụi ấy để đi tìm một sa mạc thanh vắng, nhưng Mẹ Maria mời gọi chị em biết biến những bận rộn hằng ngày thành một tu viện thu nhỏ: “Chị em siêng năng lần chuỗi kính Mẹ và giữ thói quen lần chuỗi khi đi đường, khi chờ đợi, trên xe và những lúc rảnh rỗi” (x. NQ 97). Thực hành thói quen tốt đẹp này, người nữ tu Mân Côi cùng với Mẹ truy tìm ý nghĩa tâm linh trong mọi cảnh huống cuộc sống và lắng nghe lời mời gọi của Chúa trong từng ngày sống. Di sản mà Đấng Sáng Lập đã để lại như một kiệt tác cho chị em Mân Côi trong Luật Dòng ghi nhận: “Phép lần hạt Mân Côi gồm một chuỗi các mầu nhiệm Nhập Thể, Cứu Chuộc và Khải Hoàn, có nền tảng trong chính Phúc Âm, có đối tượng là những biến cố lịch sử do Chúa Kitô thực hiện. Các lời kinh là chính Chúa Kitô dạy chúng ta cầu nguyện, là lời thiên sứ Gabriel và Thánh Elisabéth chào mừng Đức Mẹ, và là lời Giáo Hội kêu xin” (x. HL 43).

Đứng trước cuộc đời đầy bão giông, cám dỗ và nỗi sợ về cái chết, danh hiệu “Cửa Thiên Đàng” tựa như một lời trấn an đầy tình mẫu tử. Dẫu thiên đàng là nơi thanh khiết và xa xôi, nhưng khi biết nơi ấy có một “cánh cửa” mang trái tim của một người Mẹ, khoảng cách bỗng trở nên thật gần gũi. Đức Maria chính là “cánh cửa” duy nhất được Thiên Chúa chọn để Ngôi Hai nhập thể bước vào thế gian. Qua tiếng “xin vâng” đầy khiêm nhường, Mẹ đã mở toang lối đi mà tội lỗi của thuở ban đầu đã khép lại. Hình ảnh chiếc cổng linh thánh ấy đã được báo trước từ ngàn xưa qua lời ngôn sứ: “Đức Chúa phán với tôi: Cổng này sẽ đóng lại, không được mở ra và không ai được đi qua đó, vì Đức Chúa, Thiên Chúa Ít-ra-en, đã đi qua đó” (Ed 44,2). Lời ngôn sứ xưa nay đã ứng nghiệm trọn vẹn nơi Mẹ. Khi suy ngẫm về câu kinh “Mẹ là Cửa Thiên Đàng”, bản thân không khỏi xúc động trước sự kỳ diệu của ơn cứu độ.

Thuở ban đầu, Evà đã mở ra cánh cửa dẫn đến sự sa ngã, thì Đức Maria, qua sự đảo vần kỳ diệu từ Evà thành Ave – đã trở thành chiếc cầu nối dẫn dắt nhân loại bước vào nguồn sự sống mới. Đúng như lời Thánh Ambrôsiô từng suy niệm: “Qua Evà, chiếc cổng thiên đàng đã khép lại, nhưng qua Đức Maria, cánh cửa ấy lại được mở ra cho toàn thể nhân loại”. Lời kinh Mân Côi mà người nữ tu Mân Côi siêng năng suy ngẫm mỗi ngày chính là chiếc chìa khóa thiêng liêng mở toang cánh cửa đầy hoa hồng ấy, đưa tâm hồn vượt qua những bão giông cuộc đời để bước vào sự bình an đích thực của Thiên Đàng.

Cảm nhận về Mẹ là cảm nhận về một sự sửa sai đầy yêu thương, nơi mà tội lỗi dù có nặng nề đến đâu cũng phải cúi đầu trước hồng ân thánh hóa. Thánh Ephrem từng ca tụng: “Mẹ là cánh cửa thiên đàng rộng mở, qua Mẹ, chiếc chìa khóa vương quyền đã được trao cho nhân loại”. Đặc sủng của nữ tu Mân Côi dẫn dắt chị em đi qua bốn mùa trong cuộc đời của Chúa Giêsu và Mẹ Maria: Vui, Sáng, Thương, Mừng. Đứng trước “Cửa Thiên Đàng”, ta nhận ra Mẹ đón nhận mọi nỗi niềm bằng một sự thinh lặng sâu thẳm. Mẹ lặng lẽ đứng dưới chân thập giá nhìn Con mình tan nát, và cũng lặng lẽ mừng vui trong ngày Con phục sinh. Mỗi lần suy niệm Kinh Mân Côi, ta đem chính những “mầu nhiệm” của đời mình, những niềm vui bé nhỏ, những góc khuất u tối, và cả những đau đớn không thể nói thành lời để đặt vào bàn tay từ ái của Mẹ.

Hai vị thánh Louis de Montfort và Thánh Piô Năm Dấu có chung một xác quyết: “Hãy đọc kinh Mân Côi, chúng ta sẽ trở nên hoàn thiện”, và Mẹ sẽ giấu chúng ta vào lòng thương xót của Chúa. Giữa cuộc sống trần gian này, đời sống chúng ta sẽ được biến đổi nên bình an, tươi vui; mọi tư tưởng và hành vi đều được uốn nắn theo lời kinh ăn khớp với những tâm tình của Đức Kitô (x. Pl 2,5). Và chắc chắn, nơi “Cửa Thiên Đàng”, Mẹ sẽ không phán xét những vấp ngã hay những tâm hồn trĩu nặng ưu tư, nhưng Mẹ sẽ mở lòng đón nhận, ấp ủ và dâng hết lên nhan thánh Chúa.

Mỗi lần đọc Kinh Kính Mừng, chúng ta lại tha thiết dâng lên lời nguyện: “…cầu cho chúng con là kẻ có tội, khi nay và trong giờ lâm tử”. “Cửa Thiên Đàng” không phải là một khái niệm xa xôi, mà là sự hiện diện đầy sống động ngay trong những khoảnh khắc gian nan nhất của đời người. Sách Khải Huyền viết: “Kìa một điềm lớn xuất hiện trên trời: một người phụ nữ mình khoác mặt trời, chân đạp mặt trăng, và đầu đội triều thiên mười hai ngôi sao” (Kh 12,1). Người mẹ trần gian đón con chào đời bao nhiêu, thì Mẹ Thiên Quốc, Cửa Thiên Đàng vinh hiển, lại càng là Đấng đón nhận, chở che và dẫn đưa linh hồn chúng ta bước qua ranh giới của cõi tạm để về với nhan thánh Chúa. Mẹ là cửa, nhưng Mẹ không giữ chúng ta lại nơi chính mình; Mẹ chỉ lối, dẫn đưa và kết hợp chúng ta với Người Con chí thánh. Đúng như lời nhắn nhủ cuối cùng của Mẹ trong Kinh Thánh: “Người bảo gì, các anh cứ việc làm theo” (Ga 2,5). Bước qua “cánh cửa Maria” chính là bước vào hành trình của lòng yêu thương, sự vâng phục và hướng trọn vẹn về Lời Chúa.

Cảm nhận về “Cửa Thiên Đàng” trở thành một lời nhắc nhở sống động cho người nữ tu Mân Côi nói riêng và cho mỗi Kitô hữu nói chung. Nguyện xin cho các mầu nhiệm Mân Côi đã khởi nguồn từ Thiên Chúa được chạm đến chiều sâu tâm hồn mỗi khi chúng ta suy niệm và sống mỗi ngày, để được biến đổi nên thánh thiện và nhiệt tâm hơn trong việc mang ơn cứu độ của Chúa đến với mọi người. Ý thức được điều đó, mỗi chị em Mân Côi càng trân quý hơn dòng chảy lịch sử thiêng liêng của kinh Mân Côi: từ những chiến thắng đức tin oanh liệt trong quá khứ dưới thời Đức Giáo hoàng Piô V, cho đến cấu trúc mầu nhiệm trọn vẹn: Vui, Sáng, Thương, Mừng đã được Giáo Hội gìn giữ qua muôn thế hệ. Ước gì chiều sâu lịch sử và sức mạnh biến đổi của Kinh Mân Côi không chỉ dừng lại ở những trang ký ức, mà luôn là vũ khí thiêng liêng, là “cửa Thiên đàng”  là nguồn sống định hình mọi tư tưởng, lời nói và việc làm của chúng ta trong thế giới hôm nay.

Một tràng chuỗi – muôn lời nguyện xin

Một lời kinh – muôn tấm lòng

Và dưới tà áo Mẹ, chúng ta cùng nhau bước đi trong bình an và niềm hy vọng.

Tác giả: M. Catarina Alexadria