Đôi tay run rẩy và Chuỗi Mân Côi

Hôm nay, trong căn phòng nhỏ, giữa những trang bài vở còn dang dở, khi đôi mắt đã nặng trĩu vì mệt mỏi, tôi tạm dừng lại, ngước nhìn lên phía trên bàn học, tôi bất chợt nhận ra chuỗi hạt Mân Côi được treo cẩn thận trên một chiếc móc nhỏ. Đó là chuỗi hạt mà tôi nhận khi vào Nhà Tập. Tôi đã nâng niu, cẩn thận gìn giữ như một kỷ vật mà tôi muốn giữ mãi. Rồi tôi giơ tay với lấy chuỗi hạt, đặt cẩn thận vào lòng bàn tay và lặng lẽ ngắm nhìn. Bỗng nhiên, một câu hỏi đến rất nhẹ, nhưng lại khiến lòng tôi chùng xuống: tôi đang cất giữ một kỷ vật thiêng liêng, nhưng điều đó có nghĩa gì nếu tôi chỉ coi đó là kỷ vật, cất nó tại nơi an toàn rồi bỏ quên nó? Có nghĩa gì đâu nếu tôi chỉ coi đó là vật kỷ niệm của một ngày đặc biệt trong đời, thay vì để từng hạt Mân Côi đưa tôi vào các Mầu nhiệm cuộc đời Đức Kitô. Có ý nghĩa gì, nếu tôi mang trên mình linh đạo Mân Côi, nhưng đời sống lại chưa thực sự được thấm nhuần bởi lời kinh Kính Mừng? Tôi mang lại chuỗi hạt đó trên cổ. Nó không còn chỉ là một kỷ vật. Nó trở thành một lời nhắc nhớ về căn tính của tôi: tôi là một người nữ tu Mân Côi. Và cũng chính từ chuỗi hạt ấy, tôi nhớ đến những “người bạn già” của mình tại viện dưỡng lão.

Những vệt nắng cuối chiều thu nhẹ nhàng xuyên qua khung cửa kính nhà nguyện của viện dưỡng lão St. Joseph, rọi xuống không gian những sắc màu lung linh, ấm áp. Trước Nhà Tạm Chúa, tôi cùng các chị em dâng lời cầu nguyện rồi bắt đầu hành trình thăm viếng. Cứ mỗi chiều thứ Tư hằng tuần, chúng tôi lại dành một khoảng thời gian sau giờ học để đến với các cụ già tại viện dưỡng lão gần tu viện, nơi chúng tôi đang ở. Dù nhiều lúc tôi thực sự mệt mỏi sau những giờ học tiếng Anh khô khan, những cuộc trò chuyện nhức óc bằng ngoại ngữ, nhưng tôi chưa bao giờ bỏ qua những cuộc thăm viếng ấy. Bởi tôi cảm nhận rằng đó là những “cuộc gặp gỡ Tin Mừng”. Đối với các cụ, sự hiện diện của những người nữ tu trẻ mang tấm áo dòng luôn là niềm vui lớn nhất trong tuần. Mỗi lần thấy bóng dáng chúng tôi, khuôn mặt hằn sâu vết thời gian của các cụ lại bừng sáng, nụ cười móm mém nở rạng rỡ. Tôi đến với các cụ chẳng phải để giúp việc gì lớn lao, vì dù sao chúng tôi cũng không được phép làm gì cả, ngoài việc trò chuyện cùng các cụ. Mà cuộc trò chuyện của chúng tôi đôi khi lạ lắm, cụ nói một kiểu con đáp một kiểu, thế mà chẳng lúc nào ngớt tiếng cười. Có lẽ, đôi khi Tin Mừng không cần phải diễn tả bằng những lời thật hay. Có lẽ, Tin Mừng chỉ đơn giản là một người hiện diện bên một người khác bằng tình yêu.

“Did you go to church to pray the Rosary?” (Con có đến nhà nguyện để lần hạt Mân Côi không?)

Đó luôn là một trong những câu hỏi mà Thomas, người mà chúng tôi hay gọi là “grandfather”, dành cho chúng tôi mỗi lần chúng tôi đến thăm ông. Ông năm nay đã 93 tuổi, một con người rất dễ thương, gần gũi. Ông từng là một người lính Mỹ đã đến Việt Nam trong cuộc chiến tranh những năm 1969, nên khi lần đầu tiên gặp tôi, ông nhận ra tôi là người Việt. Ông vui nhưng ông cũng khóc khi kể về Việt Nam, kể về những ký ức thời chiến. Tôi cũng không biết từ bao giờ mà hai con người xa lạ, khác biệt thế hệ, khác biệt ngôn ngữ, khác biệt văn hóa, khác cả những trải nghiệm của một đời người… lại có thể trở nên thân thiết, gần gũi, thân thương đến thế. Ông ghi tên tôi vào một cuốn sổ mà ông gọi là sổ cầu nguyện, để hằng ngày mở ra và cầu nguyện cho những người trong danh sách cầu nguyện của ông, nhưng chưa bao giờ ông nhớ tên tôi. Nhưng điều đó chẳng quan trọng, bởi điều quan trọng là tôi đã trở thành một phần trong lời cầu nguyện của ông.

Chiều nay, tôi lại đến thăm ông. Mỗi lần gặp lại ông sau một tuần là một lần tôi nhận thấy ông yếu hơn một chút, nhưng nụ cười của ông thì không bớt phần rạng rỡ khi thấy chúng tôi. Ông vẫn ngồi đó, một mình trên chiếc xe lăn, trong căn phòng quen thuộc. Hôm nay, vẫn câu hỏi đó: “Did you go to church to pray the Rosary?” (Con có đến nhà nguyện để lần hạt Mân Côi không?). Vì chúng tôi cũng đến đây vào sáng Chúa Nhật để giúp đưa các cụ đến nhà nguyện và tham dự thánh lễ cùng các cụ nên ông Thomas luôn mong chúng tôi đến đọc kinh Mân Côi cùng mọi người. Và vẫn câu trả lời ấy: “sáng nay chúng con phải đi học nên không thể đến đọc kinh Mân Côi cùng mọi người được.” Ông không nói gì thêm, chậm rãi đưa đôi tay gầy guộc, run rẩy ra khỏi chiếc chăn mỏng. Trong lòng bàn tay nhăn nheo ấy là một chuỗi hạt Mân Côi gỗ đã cũ, món quà ông đã giữ suốt mấy chục năm. Ông mời chúng tôi cùng đọc kinh Mân Côi với ông. Đôi tay ông run run, yếu ớt, cứ mỗi lần muốn chuyển từ hạt này sang hạt tiếp theo, ông phải mất vài giây loay hoay. Giọng ông thều thào, đôi lúc ngắt quãng vì mệt, nhưng mắt ông vẫn hướng về phía tượng Đức Mẹ đặt trên chiếc bàn nhỏ. Tôi lặng lẽ quan sát từng chuyển động nhỏ của đôi tay ấy. Một hạt Mân Côi là tất cả sự nỗ lực, tình yêu và lòng trung thành. Ông không đọc nhanh, từng lời Kinh Kính Mừng được thốt ra như một lời thì thầm tâm sự chân thành, một lời phó thác, một lời yêu mến gửi dâng lên Mẹ.

Bất giác, tôi nhìn xuống đôi tay của chính mình. Đôi tay trẻ trung, khỏe mạnh, không hề run rẩy, nhưng lại từng không ít lần cầm chuỗi Mân Côi một cách vội vã, hời hợt. Tôi mang trên mình linh đạo Mân Côi, nhưng tôi đã thực sự sống Mầu Nhiệm Mân Côi? Những lời kinh kính mừng được đọc tròn vành rõ chữ nhưng nhiều khi lại thiếu đi khoảng nghỉ của tâm hồn. Trong khi đó, một cụ già trên chiếc xe lăn, với cơ thể kiệt cùng vì tuổi tác, lại đang sống trọn vẹn từng khoảnh khắc với chuỗi hạt trên tay. Lòng trung thành, đơn sơ nhưng kiên trung của ông như một tiếng chuông thức tỉnh tâm hồn người nữ tu trẻ. Thức tỉnh tôi khỏi nguy cơ biến những điều thiêng liêng thành thói quen. Thức tỉnh tôi khỏi việc cầm chuỗi Mân Côi chỉ vì đó là bổn phận. Thức tỉnh tôi khỏi một đời sống tu trì có thể rất bận rộn, rất nhiều việc, rất nhiều lời kinh, nhưng đôi khi lại thiếu một trái tim thật sự ở lại với Chúa.

Người nữ tu Mân Côi không chỉ là người có chuỗi Mân Côi, cũng không chỉ là người đọc nhiều kinh Mân Côi. Sống linh đạo Mân Côi là để cho lời kinh từng ngày uốn lại trái tim mình. Là học nơi Mẹ một đời sống biết lắng nghe, biết suy niệm và biết thưa xin vâng. Là cùng Mẹ bước vào những vui mừng, đau khổ, ánh sáng và vinh quang của Đức Kitô, để rồi những mầu nhiệm ấy không chỉ nằm trên môi miệng nhưng dần trở thành chính đời sống của mình. Nếu tôi đọc kinh Kính Mừng mà không học nơi Mẹ lòng khiêm nhường, lời kinh ấy còn thiếu một điều gì đó. Nếu tôi suy niệm cuộc đời Đức Kitô mà không để mình được biến đổi, tôi mới chỉ đứng ngoài mầu nhiệm. Nếu tôi mang chuỗi Mân Côi trên người nhưng không mang Đức Kitô vào trong cách tôi sống, phục vụ và yêu thương, thì chuỗi hạt ấy vẫn chưa thực sự trở thành một phần của đời tôi. Chuỗi Mân Côi trước hết không phải là chuyện đếm đủ bao nhiêu hạt, nhưng là chuyện trao gửi cả cuộc đời trong từng hạt kinh.

Buổi chiều thứ Tư hôm nay không chỉ là một cuộc viếng thăm thông thường. Đó là ngày mà tôi nhận được bài học sâu sắc, không phải từ những cuốn sách dày cộp trên bàn học, mà từ đôi tay run rẩy của một ông lão trên chiếc xe lăn. Tôi tưởng mình đến viện dưỡng lão để thăm một cụ già, nhưng tôi nhận ra chính mình mới là người được thăm viếng. Tôi tưởng mình mang Chúa đến cho ông, nhưng có lẽ, qua đôi tay run rẩy của ông, Chúa lại đang đến với tôi. Tôi tưởng mình đang trao cho ông một chút thời gian, nhưng ông lại trao cho tôi một bài học về sự trung thành.

Tôi trở về căn phòng nhỏ của chính mình. Chuỗi Mân Côi kỷ vật tôi vẫn mang trên mình nhưng lần này, tôi không nhìn nó như một kỷ vật, tôi nhìn nó như một lời mời gọi, để rồi, từ những lời Kính Mừng được lặp đi lặp lại mỗi ngày, tôi học cách sống một đời xin vâng, phó thác như Mẹ. Để từng lời kinh Mân Côi không chỉ là điều tôi đọc, nhưng trở thành điều tôi sống. Và để một ngày kia, khi đôi tay tôi cũng trở nên yếu đuối, khi tôi không còn đọc được những lời kinh thật nhanh, tôi vẫn có thể cùng Mẹ thân thưa từng lời Kính Mừng bằng tất cả tình yêu, lòng trung thành và niềm phó thác của một đời hiến dâng. Bởi sau cùng, điều Thiên Chúa chờ đợi nơi tôi có lẽ không phải là tôi đã lần được bao nhiêu chuỗi Mân Côi, mà là qua bao nhiêu chuỗi Mân Côi ấy, qua linh đạo Mân Côi, trái tim tôi đã trở nên giống Mẹ hơn và thuộc về Đức Kitô hơn.

Tác giả: M. Phaolo Lê